THA(`NG ZA` VO^ HO.C VA` VO^ CHI' TUE^........Re: Ho^`i ky' Vo~ Long Trie^`u (1-2)

Vo Long Chie^u xu.c ka(.c zu+~ qua'

Me^ xa?ng na(.ng ko' fa?i kho^ng Mo.i ???


hytran@xxxxxxxxx wrote:
NV, 23.6.06

Vo~ Long Trie^`u

LTS - Va`i ha`ng ve^` ta'c gia?: O^ng Vo~ Long Trie^`u sinh na(m 1934
ta.i Be^'n Tre, nhu+ng lo+'n le^n, ho.c ha`nh va` sinh so^'ng ta.i
Saigon. Tu+` na(m 1951 dde^'n 1961, o^ng du ho.c ta.i Pha'p. Tro+?
ve^` nu+o+'c, o^ng Vo~ Long Trie^`u phu.c vu. ta.i Bo^. Canh No^ng
VNCH va` gia?ng da.y ta.i tru+o+`ng DDa.i Ho.c No^ng La^m Su'c.
Du+o+'i tho+`i No^.i Ca'ch Chie^'n Tranh cu?a tu+o+'ng Nguye^~n Cao
Ky`, o^ng ddu+o+.c tham kha?o va` mo+`i giu+~ chu+'c vu. Bo^.
Tru+o+?ng Thanh Nie^n. Sau tho+`i ky` No^.i Ca'c Chie^'n Tranh, o^ng
Vo~ Long Trie^`u cho ra to+` DDa.i Da^n To^.c va` tranh cu+? va`o
ghe^' da^n bie^?u Ha. Nghi. Vie^.n VNCH kho'a sau cu`ng tru+o+'c
30-4.1975. Sau bie^'n co^' na`y, o^ng Vo~ Long Trie^`u cu~ng dda~
pha?i tra? ca'i gia' 11 na(m tu` trong ca'c nha` tu` CS.

Ca'i mo^'c li.ch su+?: Nga`y 30 - 04 - 1975

1.
DDe^m 21 tha'ng 4.1975, To^?ng Tho^'ng Nguye^~n Va(n Thie^.u xua^'t
hie^.n tre^n dda`i truye^`n hi`nh, tuye^n bo^' tu+` chu+'c giao
quye^`n cho Pho' To^?ng Tho^'ng Tra^`n Va(n Hu+o+ng. O^ng Thie^.u co`n
hu+'a se~ tro+? ve^` vo+'i qua^n ddo^.i, nhu+ng to^i hie^?u ngay lu'c
ddo' la` o^ng ta sa('p bo? cha.y. Su+. tha^.t to^i ddu+o+.c bie^'t:
sau khi ba`n ca~i vo+'i ca'c ca^.n tha^`n nhu+ Thu? Tu+o+'ng Tra^`n
Thie^.n Khie^m, Trung Tu+o+'ng DDa(.ng va(n Quang, DDa.i Tu+o+'ng Cao
Va(n Vie^n, To^?ng Tham Mu+u Tru+o+?ng, Thie^'u Tu+o+'ng Nguye^~n
Kha('c Bi`nh Tu+ Le^.nh Ca?nh Sa't Quo^'c Gia, va`o buo^?i sa'ng 21
tha'ng 4, ke^'t thu'c va`o lu'c 11gio+`, o^ng Thie^.u quye^'t ddi.nh
tu+` chu+'c va` ba`n giao ngay cho Pho' To^?ng Tho^'ng Tra^`n Va(n
Hu+o+ng lu'c 3 gio+` chie^`u, co' su+. hie^.n die^.n cu?a DDa.i
Tu+o+'ng Cao Va(n Vie^n, Thu? Tu+o+'ng Tra^`n Thie^.n Khie^m va`
Thie^'u Tu+o+'ng Nguye^~n Kha('c Bi`nh. O^ng Thie^.u co`n ye^u ca^`u
DDa.i Tu+o+'ng Cao Va(n Vie^n va` Thie^'u Tu+o+'ng Nguye^~n Kha('c
Bi`nh tuye^n bo^' tre^n dda`i pha't thanh quo^'c gia la` se~ cu+.c
lu+.c ho^~ tro+. chi'nh quye^`n chuye^?n tie^'p.
To^?ng Tho^'ng Nguye^~n Va(n Thie^.u pha?i tu+` chu+'c vi` kha('p no+i
ai cu~ng ddo`i o^ng pha?i ra ddi, ma` nhu+'t la` CS Ha` No^i ra
ddie^`u kie^.n chi? thu+o+ng thuye^'t vo+'i mo^.t chi'nh phu? kho^ng
co' Thie^.u ma` tho^i. Theo to^i, My~ du` dda~ quye^'t ddi.nh bo? VN
nhu+ng cu~ng co`n hy vo.ng mo^.t gia?i pha'p chi'nh tri. na`o ddo' co'
the^? la`m cho "su+. su.p ddo^? nhe. nha`ng ho+n". DDa(.c bie^.t
nu+o+'c Pha'p dda~ tu+`ng u?ng ho^. gia?i pha'p chi'nh tri. 3 tha`nh
pha^`n, ba^y gio+` tha^'y co' co+ ho^.i ddu+'ng la`m trung gian gia?i
quye^'t ne^n DDa.i Su+' Me'rillon kho^ng nga^`n nga.i tru+.c tie^'p
lie^n la.c vo+'i ca? ddo^i be^n. Sau ddo', nga`y 23 ca? hai o^ng
Thie^.u va` Khie^m ro+`i kho?i Saigon. Tra'i vo+'i tho^ng le^. va`
nguye^n ta('c thu+o+`ng khi ta`u chi`m, thuye^`n tru+o+?ng pha?i la`
ngu+o+`i cuo^'i cu`ng ro+`i vi. tri'. Co' ngu+o+`i cho ra(`ng o^ng
Thie^.u ddi so+'m la` vi` muo^'n dde^? cho o^ng Hu+o+ng mo^.t mi`nh
ro^.ng ddu+o+`ng ha`nh ddo^.ng, va` dde^? cho Pha'p, My~ ra?nh tay
sa('p xe^'p mo^.t gia?i pha'p na`o ddo' co' the^? gia?m ha.i cho
mie^`n Nam. To^i cho ra(`ng, ddie^`u ddo' cu~ng kho^ng ddu'ng la('m
bo+?i vi` mo^.t khi dda~ tu+` chu+'c, ba`n giao ro^`i thi` Pho' To^?ng
Tho^'ng Tra^`n Va(n Hu+o+ng co' toa`n quye^`n ha`nh xu+? mo.i vie^.c.
Cho ne^n co' ngu+o+`i no'i ra(`ng o^ng Thie^.u nha't gan, kho^ng
xu+'ng dda'ng, vi` dda~ ti`m ddu+o+`ng an hu+o+?ng gia`u sang phu'
qui' tho+`i gian cuo^'i ddo+`i vo+'i gia ddi`nh, ky` du+ so^'ng che^'t
ma(.c bay.
Sau khi ba`n giao, To^?ng Tho^'ng Tra^`n Va(n Hu+o+ng ky' lie^`n mo^.t
so^' sa('c le^.nh ca('t cu+? mo^.t so^' vie^n chu+'c dde^? ddie^`u
ha`nh co^ng lu+.c va` ha`nh cha'nh. Nga`y 26.4.1975, o^ng cu+? DDa.i
Ta' La^m Va(n Nghi~a la`m Gia'm DDo^'c Ca?nh Sa't DDo^ Tha`nh, thay
o^ng Trang Si~ Ta^'n. Trong khi ddo' VC la.i thay ddo^?i chie^'n
lu+o+.c, tuye^n bo^' chi? thu+o+ng thuye^'t vo+'i chi'nh phu? cu?a
o^ng Du+o+ng Va(n Minh ma` tho^i. Tru+o+'c ddo', nga`y 25.4 to^i
nha^.n tho+ mo+`i ho.p lu+o+~ng vie^.n Quo^'c Ho^.i. Ca'c nha` la^.p
pha'p tha?o lua^.n va^'n dde^` chuye^?n quye^`n To^?ng Tho^'ng cho
DDa.i Tu+o+'ng Du+o+ng Va(n Minh. Co' le~ chu'ng ta ne^n dde^` ca^.p
dde^'n mo^.t va`i su+. vie^.c kha'c lie^n quan, co' the^? gia?i thi'ch
ro~ ho+n vie^.c chuye^?n quye^`n na^`y.
Mo^.t tha'ng tru+o+'c khi vo^.i va~ thoa't tha^n, To^?ng Tho^'ng
Thie^.u co`n hy vo.ng mo?ng manh va`o vie^.n tro+. Hoa Ky`. Vi` va^.y
o^ng dda~ ra le^.nh cho DDa.i Su+' Bu`i Die^~m va^.n ddo^.ng vo+'i
quo^'c ho^.i My~ xin vie^.n tro+. 700 trie^.u US ddo^-la, ddo^`ng
tho+`i o^ng cu~ng toan ti'nh ba'n va`ng so+? hu+~u cu?a Nga^n Ha`ng
Quo^'c Gia VN dde^? mua dda.n du+o+.c cho li'nh tie^'p tu.c chie^'n
dda^'u. Khi DDa.i Su+' Bu`i Die^~m tu+` My~ tro+? ve^` ba'o ca'o thi`
o^ng Thie^.u kho^ng chi.u tie^'p. DDa.i Ta' Vo~ Va(n Ca^`m, Cha'nh
Va(n Pho`ng Phu? To^?ng Tho^'ng cho bie^'t o^ng Thie^.u ba^.n ve^` vu.
ma^'t tha`nh pho^' Phan Rang la` que^ nha` cu?a o^ng ne^n kho^ng
tie^'p o^ng DDa.i Su+' ddu+o+.c va` nho+` ta^n Thu? Tu+o+'ng Nguye^~n
Ba' Ca^?n tie^'p giu`m. DDa.i Su+' Bu`i Die^~m ca?m tha^'y ba^'t bi`nh
vi` chuye^.n quo^'c gia dda.i su+. ma` To^?ng Tho^'ng bo? dde^? lo
mo^` ma? o^ng cha o+? Phang Rang, ne^n o^ng DDa.i Su+' kho^ng chi.u
ga(.p Thu? Tu+o+'ng Nguye^~n Ba' Ca^?n.
Ve^` pha^`n DDa.i Su+' Hoa Ky` Graham Martin, o^ng ta dda~ ho^'i thu'c
DDa.i Su+' Bu`i Die^~m pha?i ga(.p To^?ng Tho^'ng Thie^.u dde^? ba'o
ca'o ro~ ve^` khoa?n tie^`n vie^.n tro+. va` o^ng Die^~m tra? lo+`i
ra(`ng To^?ng Tho^'ng Thie^.u kho^ng chi.u tie^'p o^ng. DDa.i su+'
Martin dda`nh pha?i ddi'ch tha^n tho^ng ba'o tin na^`y cho TT Thie^.u
bie^'t. O^ng Thie^.u kho^ng no'i kho^ng ra(`ng, no^m na la` kho^ng
the`m tra? lo+`i. Pha?i cha(ng vi` ba^'t bi`nh khi dda~ lo+~ tin lo+`i
hu+'a he.n ba(`ng gia^'y tra('ng mu+.c dden cu?a vi. to^?ng tho^'ng
My~ ro^`i ma` nay tha^'y Hoa Ky` ngoa?nh ma(.t la`m ngo+, ti'nh thay
ngu+.a giu+~a ddu+o+`ng ne^n o^ng Thie^.u mo+'i co' tha'i ddo^. a^'y?
Trong khi ddo', Trung Tu+o+'ng Tra^`n Va(n DDo^n lu'c ddo' ddang la`
Pho' Thu? Tu+o+'ng, pha?i dde^'n nha` o^ng Bu`i Die^~m na`i ni? ye^u
ca^`u o^ng ddi ga(.p o^ng Nguye^~n Ba' Ca^?n. Di~ nhie^n ba nha^n
va^.t na^`y kho^ng co`n gi` dde^? no'i vo+'i nhau ngoa`i vie^.c tho^ng
ba'o My~ du+'t khoa't quye^'t ddi.nh bo? ro+i VN.
The^' ro^`i, vie^.c ba'n va`ng mua dda.n cu~ng kho^ng tha`nh nhu+
lo+`i o^ng Nguye^~n Tie^'n Hu+ng tie^'t lo^. trong ho^`i ky' cu?a
o^ng. Be^n ngoa`i, co' tin ddo^`n Thie^'u Tu+o+'ng Nguye^~n Cao Ky`
chua^?n bi. dda?o cha'nh. Su+. tha^.t ve^` vu. na^`y chi'nh o^ng Ky`
cho to^i bie^'t tho+`i gian sau na^`y la` o^ng co' ye^u ca^`u o^ng
Tra^`n Va(n Hu+o+ng u?y quye^`n cho o^ng ddie^`u khie^?n qua^n ddo^.i,
vi` o^ng tu+o+'ng na`y nghi~ cu. Hu+o+ng kho^ng hie^?u bie^'t ve^`
qua^n su+. va` cu~ng kho^ng ddu? uy ti'n dde^? ddie^`u khie^?n qua^n
nha^n ca'c ca^'p. O^ng Nguye^~n Cao Ky` chu? tru+o+ng di chuye^?n
qua^n, ca'n, chi'nh ve^` vu`ng IV ( ddo^`ng ba(`ng so^ng Cu+?u Long)
dde^? tie^'p tu.c chie^'n dda^'u. O^ng Ky` than vo+'i to^i ra(`ng
"o^ng gia` Hu+o+ng co^' cha^'p", trong ti`nh the^' da^`u so^i lu+~a
bo^?ng ma` kho^ng bie^'t "tu'ng the^' tu`y tho+`i" cu+' kha(ng kha(ng
no'i chuye^.n pha'p ly' va` su+. tha^.t co' le~ o^ng a^'y so+. "moa"
dda?o Cha'nh na('m quye^`n. Theo to^i, tin o^ng Ky` muo^'n dda?o
cha'nh co' le~ do Phu? Pho' To^?ng Tho^'ng phao ra. Cu~ng trong tho+`i
gian ddo' o^ng Nguye^~n Cao Ky` nho+` Da^n Bie^?u Nguye^~n Va(n Cu+?,
cu+.u thie^'u ta' kho^ng qua^n, ngu+o+`i dda~ tu+`ng do^.i bom Dinh
DDo^.c La^.p tho+`i dde^. nhu+'t Co^.ng Ho`a vo+'i ddo^`ng ddo^.i la`
Pha.m Phu' Quo^'c, mo+`i to^i ga(.p o^ng dde^? ba`n tha?o. To^i ddoa'n
bie^'t tru+o+'c o^ng se~ no'i gi` ne^n to^i nho+` Da^n Bie^?u Cu+?
tra? lo+`i: "Mo.i chuye^.n he^'t ro^`i!". O^ng Ky` la.i ho^'i thu'c
Cu+? la`m sao cho o^ng ga(.p ddu+o+.c to^i. Di~ nhie^n to^i la.i tu+`
cho^'i. So+? di~ Thie^'u Tu+o+'ng Ky` muo^'n ga(.p to^i lu'c ddo' la`
vi` tru+o+'c kia va`o na(m 1967, khi to^i co`n la` To^?ng Tru+o+?ng
Thanh Nie^n cu?a no^.i ca'c chie^'n tranh do o^ng la~nh dda.o, co'
la^`n o^ng Ky` va` to^i ba`n ve^` chuye^.n qua^n My~ tham chie^'n.
To^i co' go+.i y' vo+'i o^ng co' le~ ta pha?i pho`ng ngu+`a co' nga`y
My~ se~ ru't bo? nhu+ dda.o qua^n vie^~n chinh Pha'p ru't ve^` na(m
1954. To^i va` o^ng Ky` co' ne^u ra tru+o+`ng ho+.p Tu+o+?ng Gio+'i
Tha.ch ru't qua^n ve^` DDa`i Loan va` sau ddo' to^i co no'i "chu'ng
mi`nh co`n DDa?o Phu' Quo^'c va` ca'c qua^`n dda?o la^n ca^.n. Ha?i
qua^n cu?a mi`nh ra^'t ma.nh mo^.t trong nhie^`u nu+o+'c ddu+'ng va`o
ha`ng dda^`u cu?a the^' gio+'i, di~ nhie^n la` toa`n bo^. do Hoa Ky`
vie^.n tro+.. Ta`u be` va` qua^n li'nh mi`nh va^~n co`n y ddo'".
Chu'ng to^i cu~ng nha('c dde^'n tru+o+`ng ho+.p cu?a lu+.c lu+o+ng vu~
trang Ho`a Ha?o do Ba^?y DDo+?m chi? huy. Ho. ru't va`o nu'i Tha^'t
So+n kho^ng chi.u dda^`u ha`ng chi'nh phu? DDe^. Nhu+'t Co^.ng Ho`a.
Trong ru+`ng ga(.p VC thi` dda'nh VC, ga(.p quo^'c gia thi` dda'nh
quo^'c gia, the^' ma` Ba^?y DDo+?m chi? co' va`i tra(m qua^n li'nh!
Chu'ng ta thu+`a su+'c la^.p chie^'n khu o+? ddo'. Vie^.t co^.ng dda~
tu+`ng la^.p chie^'n khu trong ru+`ng dda'nh Pha'p ba(`ng ta^`m vong
va.t nho.n va` mo^.t i't su'ng tru+o+`ng cu?a Nhu+.t Bo^?n huo^'ng chi
la` mi`nh ba^y gio+`. Cho to+'i ma~i ve^` sau Ba?y DDo+?m mo+'i ba(`ng
lo`ng qui thua^.n chi'nh phu? dde^. nhi. Co^.ng Ho`a vo+'i ddie^`u
kie^.n la` o^ng pha?i ddu+o+.c giu+~ nguye^n qua^n so^' Ho`a Ha?o cu?a
o^ng co`n la.i va` pha?i ddu+o+.c vinh tha(ng Trung Ta'. Lu+.c
lu+o+.ng Ba?y DDo+?m se~ ha`nh qua^n tie^~u tru+` CS theo le^.nh cu?a
Trung Ta' Ti?nh Tru+o+?ng Cha^u DDo^'c, ne^'u to^i nho+' kho^ng la^`m
la` tho+`i cu?a Trung ta' Nguye^~n Va(n Hue^.. Chuye^.n lo xa, pho`ng
ngu+`a vie^?n vo^ng na^`y to^i co' ddem ra no'i vo+'i Thie^'u Tu+o+'ng
Nguye^~n Ba?o Tri. ddu+o+ng kim Tu+ Le^.nh Qua^n DDo`an III tho+`i
ddo'. To^i co`n nho+' Trung Tu+o+'ng Nguye^~n Ba?o Tri. co`n ddu+a ra
y' kie^'n la` vu`ng Ho^' Bo` cu~ng hie^?m tro+? co' the^? la^.p
chie^'n khu ddu+o+.c. Nhie^`u la^`n Tu+o+'ng Nguye^~n Cao Ky` va` to^i
tu+o+?ng tu+o+.ng dde^'n nhu+~ng gia?i pha'p kho^ng tu+o+?ng na^`y.
Nhu+ng vo+'i ti`nh the^' hie^.n ta.i muo^'n to^? chu+'c kha'ng
chie^'n, ddie^`u kie^.n tie^n quye^'t la` mi`nh pha?i na('m vu+~ng
chi'nh quye^`n va` pha?i co' tho+`i gian chua^?n bi.. Thu+.c te^' ba^y
gio+` ta^'t ca? ddang la` ho^~n loa.n ne^n to^i tu+` cho^'i kho^ng
muo^'n ga(.p o^ng Ky`, vi` to^i nghi~ gia?i pha'p na`y la` vo^ i'ch.
Nay to^i dda~ co' the^? ke^? la.i mo^.t chuye^.n co' tha^.t ke^? la.i
ca^u chuye^.n ve^` mo^.t si~ quan anh du~ng cu?a qua^n lu+.c VN Co^ng
Ho`a, Thie^'u U'y Phu+o+'c ne^'u to^i co`n nho+' ddu'ng te^n anh, si~
quan tru+o+`ng to^'t nghie^.p kho'a 26 tru+o+`ng Bo^. Binh Thu?
DDu+'c, cu`ng kho'a vo+'i to^i. Anh la` con cu?a o^ng Tru+o+?ng Ty
Ho.c Vu. Cha^u DDo^'c, chi? huy tru+o+?ng mo^.t DDa.i DDo^.i DDi.a
Phu+o+ng Qua^n thuo^.c ti?nh Cha^u DDo^'c cho dde^'n nga`y 30-4.75.
Anh kho^ng dda^`u ha`ng, da^~n qua^n va`o Tha^'t So+n. Tu+` ddo' anh
co`n lie^n la.c va` gom go'p ddu+o+.c ca? nga`n qua^n si~ tan ha`ng
trong vu`ng. To^i ga(.p anh trong nha` tu` Chi' Hoa` na(m 1977, khu BC
pho`ng 14. Anh ke^? la.i cuo^.c ddo+`i cu?a anh va` ha`nh ddo^.ng ha`o
hu`ng cuo^'i cu`ng trong nhu+~ng nga`y ddo'. DDe^? nuo^i qua^n si~
trong nu'i ru+`ng, anh chi? thi. cho thuo^.c ca^'p ban dde^m le'n ra
ven ru+`ng, ga(.t lu'a cu?a ddo^`ng ba`o, nhie^`u cho^~ ddo^`ng ba`o
co`n ga(.t sa(~n dde^? ddo' cho, anh co`n khuye^n ddo^`ng ddo^.i le'n
ve^` gia ddi`nh xin tie^`n ba.c, thu+'c a(n. Anh sung suo+'ng thua^.t
cho to^i nghe cuo^.c so^'ng dda^`y kie^u trong ru+`ng. Nhu+ng anh
kho^ng bie^'t pha?i la`m ddie^`u gi` ke^' tie^'p? La^.p chi'nh phu?
cha(ng? Anh tu+. xe't kho^ng co' kha? na(ng va` uy ti'n. Vi` va^.y anh
cho ngu+o+`i lie^n la.c vo+'i cu+.u Da^n Bie^?u Huy`nh Co^ng Minh,
nho+` Da^n Bie^?u Minh lie^n la.c vo+'i ho.c gia?, cu+.u Da^n Bie^?u
Ho^` Hu+~u Tu+o+`ng va` dde^` nghi. o^ng na^`y ddu+'ng ra tha`nh la^.p
no^.i ca'c. Trong khi ddo' dde^? chu+'ng to? kha? na(ng qua^n su+.
cu?a nhu+~ng ngu+o+`i Quo^'c Gia chu+a chi.u dda^`u ha`ng va` dde^?
ga^y tie^'ng vang ddo^'i vo+'i quo^'c te^', anh chu? tru+o+ng dda'nh
la^'y ti?nh Cha^u DDo^'c, chie^'m va`i gio+` ro^`i ru't va`o Tha^'t
So+n tro+? la.i. Thu+.c te^' anh dda~ la`m va` dda~ tha`nh co^ng . Anh
co`n cu+o+`i no'i vo+'i to^i: "Xa'c che^'t cu?a tu.i no' co`n na(`m
ra?i ra'c tre^n ddu+o+`ng tu.i em ru't ve^` nu'i. Sau ddo' do kho^ng
ddu? de` da(.t ky~ lu+o+~ng, Huy`nh Co^ng Minh bi. ba('t ro^`i dde^'n
Ho^` Hu+~u Tu+o+`ng, sau cu`ng la` ta^'t ca? nho'm dda^`u na~o cu?a
anh Phu+o+'c. Phu+o+'c bi. ke^'t a'n tu+? hi`nh, Ba?o va` mo^.t
ngu+o+`i nu+~a trong nho'm dda^`u na~o, to^i que^n te^n, bi. a'n chung
tha^n kho^? sai, ho. kho^ng ddu+o+.c phe'p ve^` pho`ng la^'y ddo^`
dda.c ca' nha^n va` tu+` gia~ anh em. Cu`ng nga`y xu+? a'n ddo' co'
o^ng Kha'nh, dda^`u dda`n cu?a mo^.t to^? chu+'c pha?n ddo^.ng Co^ng
Gia'o o+? Ho^' Nai, cu~ng bi. tu+? hi`nh. Di~ nhie^n nhu+~ng ngu+o+`i
anh em na^`y dda~ bi. ha`nh quye^'t! Cu`ng o+? trong pho`ng 14 vo+'i
to^i co' Trung u'y bie^.t ki'ch Nguye^~n Va(n Qui', mo^.t ngu+o+'i
hu`ng kha'c, tu+`ng ke^? nhu+~ng chuye^.n ly ky` cho to^i nghe khi anh
co^ng ta'c trong ru+`ng Tru+o+`ng So+n. Anh cu~ng co' chu+'ng kie^'n
nhu+~ng chuye^.n to^i vu+`a ke^? tre^n va` cu~ng bie^'t hai ngu+o+`i
anh hu`ng Phu+o+'c va` Kha'nh va('n so^' na^`y.
No'i dde^'n da^n bie^?u Huy`nh Co^ng Minh, thie^'t tu+o+?ng cu~ng ne^n
nha('c la.i mo^.t bi ha`i ki.ch do chi'nh anh Minh ga^y ra. Co' mo^.t
la^`n, Quo^'c Ho^.i ddang ho.p, anh Huy`nh co^ng Minh tu+` ngoa`i
cu+?a bu+o+'c va`o, tay ca^`m mo^.t tra'i lu+.u dda.n dda~ ru't
cho^'t, la lo+'n: "Nguye^~n Va(n Thie^.u dda~ ra le^.nh ca?nh sa't
ba('t con to^i, ngo^`i trong xe, dda^.u trong vo`ng tha`nh Quo^'c
Ho^.i. Ne^'u ca?nh sa't kho^ng tha? con to^i ra ngay, to^i se~ qua(ng
lie^`n tra'i lu+.u dda.n na^`y ta.i dda^y". Chu? Ti.ch Nguye^~n Ba'
Ca^?n va` toa`n ban chu? to.a vu.t cha.y bie^'n ma^'t lie^`n. Tuye^.t
dda.i dda so^' da^n bie^?u cu~ng bie^'n luo^n. To^i ngo^`i o+? nhu+~ng
ha`ng ghe^' cuo^'i cu`ng ngay lu'c anh Minh ddi ngang qua, to^i no'i:
-Anh Minh, chuye^.n dda^u co`n co' ddo', ddu+`ng la`m ba^.y, ddu't
cho^'t lu+.u dda.n vo^.
-O^ng To^?ng Tru+o+?ng, o^ng pha?i u?ng ho^. to^i.
-To^i u?ng ho^. anh. To^i hu+'a cha('c, nhu+ng anh kho^ng ddu+o+.c
la`m ba^.y.
Su+. tha^.t bu.ng to^i ddang dda'nh lo^ to^, nhu+ng co^' da(`n so+.
ha~i, bu+o+'c theo anh Minh ddi da^`n dde^'n bu.c die^~n dda`n cu?a
Quo^'c Ho^.i, mie^.ng to^i va^~n tu+. ddo^.ng la'p nha'p:
-Anh Minh, kho^ng ne^n la`m ba^.y...
Ta^'t ca? Quo^'c Ho^.i chi? co`n la.i mo^.t i't ngu+o+`i ma` cho
dde^'n nga`y nay to^i co`n giu+~ su+. ki'nh ne^?. DDo' la` DB Tra^`n
Va(n Tuye^n, tru+o+?ng kho^'i Da^n To^.c Xa~ Ho^.i, DB U't, tru+o+?ng
kho^'i Da^n Bie^?u tha^n chi'nh, DB Nhan Minh Trang, tru+o+?ng kho^'i
Ca^'p Tie^'n, DB Nguye^~n Va(n Binh va` ngu+o+`i ba.n tha^n cu?a to^i
la` DB DDa(.ng Va(n Tie^'p, nguo+`i bi. CS gie^'t ha.i trong tu`.
DBTie^'p la lo+'n:
-Nguye^~n Ba' Ca^?n kho^ng ddu+o+.c cha.y tro^'n. Pha?i ra ma(.t ba?o
ve^. quye^`n ba^'t kha? xa^m pha.m cu?a to`a nha` Quo^'c Ho^.i, ne^'u
kho^ng chu'ng to^i se~ pho'ng ho?a ddo^'t ca'i nha` vo^ chu? na^`y.
Trong khi ddo' thi` hai anh DB U't va` Trang ddeo theo anh Minh no'i
lie^n ho^`i:
-Minh ddu+a ca'i ddo' cho anh...
-Minh ddu+a ca'i ddo' cho anh...
Co`n Da^n Bie^?u Tra^`n Va(n Tuye^n thi` du`ng ma'y vi a^m, bi. o^ng
Ca^?n cu'p ddie^.n, ne^n anh kho^ng ngo+'t la lo+'n ye^u ca^`u Chu?
Ti.ch Quo^'c Ho^.i pha?i la^.p tu+'c can thie^.p vo+'i chi'nh quye^`n.
Cuo^'i cu`ng Huy`nh Co^ng Minh ba(`ng lo`ng ddu't cho^'t va`o tra'i
lu+.u dda.n va` bo? va`o tu'i. Kho^ng dda^`y nu+?a gio+` sau ca?nh
sa't tha? con anh Minh ra va` Quo^'c Ho^.i la.i tie^'p tu.c ho.p.
Trong su+. nguy hie^?m ba^'t ngo+` nhu+ va^.y mo+'i tha^'y ddo+?m
lu+o+.ng cu?a con ngu+o+`i, nhu+~ng ai co`n giu+~ ddu+o+.c bi`nh ti~nh
va` danh du+.. Thu' tha^.t to^i kho^ng thuo^.c va`o ha.ng can dda?m
phi thu+o+`ng nhu+ng chu+a dde^'n no^?i nha't gan bo? cha.y. Suy cho
cu`ng mo+'i tha^'y Huy`nh Co^ng Minh chi? hu` do.a tho^i cho+' ne^'u
anh muo^'n cho no^? tha^.t su+. thi` cu+' qua(ng tha(?ng tra'i lu+.u
dda.n va`o ban chu? to.a hay qua(ng va`o mo^.t go'c tro^'ng na`o ddo'
cu?a Quo^'c Ho^.i dde^? thi. uy. Cu~ng gio^'ng nhu+ dda~ co' la^`n
Da^n Bie^?u Nhu+? Va(n U'y mo'c su'ng "rouleau" ba('n ra^`m ra^`m va`o
hi`nh no^.m tru+o+'c cu+?a Quo^'c Ho^.i be^n du+o+'i co' vie^'t ma^'y
chu+~ "ke? na`o muo^'n su+?a ddo^?i Hie^'n Pha'p se~ chi.u so^' pha^.n
nhu+ the^' na^`y". Khi anh U'y bu+o+'c va`o kho?i cu+?a bi. Da^n
Bie^?u DDa(.ng Va(n Tie^'p tu'm co^? a'o ma('ng:
-Tha(`ng gia no^, ma^`y va`o xo' ngo^`i cu?a chu'ng ba^y ddi.
-Anh la`m gi` ky` va^.y? DDa^y la` Quo^'c Ho^.i, to^i co' quye^`n ddi,
ngo^`i ba^'t cu+' cho^~ na`o.
Kho^ng no'i kho^ng ra(`ng, DDa(.ng Va(n Tie^'p mo'c tu'i la^'y ra
mo^.t kha^?u su'ng lu.c nho? Browning 6.35 chi?a va`o Da^n Bie^?u U'y
he't: "DD.M. ne^'u ma^`y kho^ng ve^` cho^~ cu?a gia no^ lie^`n thi`
o^ng "feu"(tie^'ng Pha'p la` ba('n) ma^`y na't dda^`u.
Nhu+~ Va(n U'y riu ri'u ddi ve^` phi'a tra'i cu?a Quo^'c Ho^.i !

2.
Tro+? ve^` vo+'i ca'c bie^'n chuye^?n do^`n da^.p nhu+~ng nga`y cuo^'i
30 tha'ng 4.1975, DDa.i Su+' Pha'p Me'rillon cu~ng ti`m ca'ch mo^i
gio+'i giu+~a Ha` No^.i va` chi'nh quye^`n Saigon dde^? ti`m gia?i
pha'p 3 tha`nh pha^`n. Trong khi ddo' vie^.t co^.ng ddu+a ddie^`u
kie^.n la` pha?i trao quye^`n cho Du+o+ng Va(n Minh. Saigon co`n
da(`ng co, Me'rillon cho bie^'t be^n kia ha(m se~ pha'o ki'ch na't
tha`nh pho^', ne^'u o^ng Hu+o+ng kho^ng chi.u trao quye^`n. DDe^? thi.
uy va` ca?nh ca'o, qua^n CS tho^ng ba'o se~ ba('n 3 ho?a tie^~n va`o
dinh DDo^.c La^.p. Tha^.t su+., ho. co' ba('n 3 qua? nhu+ng kho^ng
tru'ng Phu? To^?ng Tho^'ng ma` ro+'t mo^.t tra'i tre^n ddu+o+`ng Co^ng
Ly' ga^`n ddo', mo^.t tra'i tru'ng kha'ch sa.n Majestic va` mo^.t
tra'i ro+i va`o vu+o+`n Tao DDa`n, phi'a sau Dinh DDo^.c La^.p.
Trong phie^n ho.p lu+o+~ng vie^.n Quo^'c ho^.i, ca'c nha` la^.p pha'p
tha^n chi'nh, vie^.n da^~n ly' do chi'nh dda'ng la` To^?ng Tho^'ng
tu+` chu+'c thi` Pho' To^?ng Tho^'ng thay quye^`n, ne^'u pho' To^?ng
Tho^'ng tu+` chu+'c hoa(.c ma^'t ddi thi` Chu? Ti.ch Thu+o+.ng Nghi.
Vie^.n thay the^'. Kho^ng co' ly' do dde^? trao quye^`n. Nhu+~ng vi.
na^`y cho ddo' la` a^m mu+u gian tra'. Phi'a Da^n Bie^?u va` Nghi. si~
tha^n Du+o+ng Va(n Minh ye^u ca^`u ta.m ngu+ng dde^? ca'c Tru+o+?ng
Kho^'i tha?o lua^.n tru+o+'c khi ddu+a dde^` nghi. ra bie^?u quye^'t.
Ye^u ca^`u na^`y ddu+o+.c cha^'p thua^.n. Ca'c Tru+o+?ng kho^'i
ddu+o+.c tho^ng ba'o ve^` su+. ha(m do.a cu?a CS do Me'rillon chuye^?n
lo+`i. Sau phie^n ho.p, khi ddu+o+.c tho^ng ba'o lo+`i do.a na.t cu?a
Vie^.t co^.ng se~ pha'o na't Saigon, va`i vi. da^n bie^?u, nghi. si~
tha^n chi'nh nha't gan, tro+ tre?n tra'ch ra(`ng sao kho^ng no'i
tru+o+'c! Ke^'t qua? dde^` nghi. trao quye^`n ddu+o+.c 2/3 da^n
bie^?u, nghi. si~ cha^'p thua^.n. To^i kho^ng bo? phie^'u bo+?i vi`
to^i kho^ng muo^'n co' te^n mi`nh lu+u la.i trong mo^.t cuo^.c sa('p
xe^'p phie^u lu+u, ba^'t ho+.p hie^'n.
CS Ha` No^.i la.i bie^?u lo^. bo^. ma(.t gian tra' cu?a ho. Khi DDa.i
Tu+o+'ng Du+o+ng va(n Minh go+?i mo^.t pha'i ddoa`n ddi ga(.p pha'i
ddoa`n VC o+? Ta^n So+n Nhu+'t, Vo~ DDo^ng Giang tra? lo+`i dda~ qua'
muo^.n. Ha` No^.i ddo^?i chie^'n lu+o+.c. Tru+o+'c kia ho. ddo`i
thu+o+ng thuye^'t vo+'i mo^.t chi'nh phu? kho^ng co' Thie^.u. Ke^'
ddo' ho. tuye^n bo^' chi? no'i chuye^.n vo+'i Du+o+ng Va(n Minh, ba^y
gio+` la.i tro+? co+` khi o^ng Minh ddu+a ngu+o+`i dde^'n tie^'p xu'c.
Phie^n ho.p lu+o+~ng vie^.n Quo^'c Ho^.i co' ti'nh li.ch su+? cha^'m
du+'t. To^i ra ve^`, ta.i ha`nh lang Thu+o+.ng Nghi. Vie^.n to^i
tha^'y Tu+o+'ng Nguye^~n Kha('c Bi`nh, Tu+ Le^.nh Ca?nh Sa't Quo^'c
Gia ddang ddu+'ng ddo', to^i ho?i ba(`ng gio.ng gay ga('t:
-Ta.i sao Thie^'u Tu+o+'ng co`n o+? dda^y? Kho^ng cha.y mau la't nu+~a
cha.y kho^ng ki.p a`!
-O^ng Da^n Bie^?u ddu+`ng no'i va^.y, to^i ra^'t ki'nh ne^? o^ng Da^n
Bie^?u.
- Pha?i ro^`i, nho+` Thie^'u Tu+o+'ng ki'nh ne^? cho+' kho^ng thi`
to^i dda~ tan xu+o+ng ro^`i.
O^ng Bi`nh la(.ng thinh kho^ng tra? lo+`i. Ai cu~ng bie^'t con
ngu+o+`i o^ng nho? nhe. khe'o le'o trong cung ca'ch cu?a ba`n tay
sa('t bo.c nhung.
Cu~ng ta.i ha`nh lang Thu+o+.ng Vie^.n co' ma(.t Nguye^~n Xua^n Phong,
thu+o+ng thuye^'t gia tu+` Paris ve^` ddu+'ng cu`ng vo+'i Pho' Thu?
Tu+o+'ng Nguye^~n Va(n Ha?o. O^ng Phong la` ddo^`ng su+. cu?a to^i
trong no^.i ca'c chie^'n tranh vo+'i tu+ ca'ch To^?ng Tru+o+?ng Xa~
Ho^.i. To^i ho?i:
- Ta.i sao toa kho^ng o+? Paris ma` ve^` la`m gi`, coi chu+`ng cha.y
kho^ng ki.p dda^'y.
Phong tra? lo+`i :
-"Toa bie^'t con khi? gi`. C" est une affaire politique, ce n" est pas
une affire militaire". (DDa^y la` va^'n dde^` chi'nh tri. cho+' kho^ng
pha?i va^'n dde^` qua^n su+.).
To^i cu+o+`i bo? ddi. Khi va`o tra.i ca?i ta.o o+? Long Tha`nh, to^i
ga(.p Nguye^~n Xua^n Phong khie^ng pha^n ngu+o+`i tu+o+'i ca?i, to^i
la.i ddu`a:
"E^ Phong, c" est une affaire politique"? (DDa^y la` va^'n dde^`
chi'nh tri.)?
Anh tra? lo+`i:
-"Il faut payer comme tout le monde"! (Pha?i tra? gia' nhu+ mo.i
ngu+o+`i)

Le^~ ba`n giao ta.i Dinh DDo^.c La^.p

Chie^`u nga`y 28 Tha'ng Tu+ to^i ddu+o+.c mo+`i dde^'n dinh DDo^.c
La^.p du+. buo^?i le^~ ba`n giao chu+'c vu. to^?ng tho^'ng va`o lu'c 4
gio+`. To^i dde^'n ddu'ng gio+`, nhi`n tha^'y quan kha'ch lu+a thu+a,
nhu+~ng ha`ng ghe^' tro^'ng co`n nhie^`u. To^i ngo^`i ga^`n Trung
Tu+o+'ng Tu+ le^.nh Kho^ng Qua^n Nguye^~n Va(n Minh, phi'a be^n tra'i
o^ng la` Thie^'u Tu+o+'ng Nguye^~n Va(n Chu+'c, To^?ng Cu.c Tru+o+?ng
Cu.c Co^ng Binh. Da^n Bie^?u Nguye^~n Va(n Binh ngo^`i ca.nh to^i.
Tru+o+'c ma(.t to^i ca'ch va`i ha`ng ghe^' la` cu+.u To^?ng Tru+o+?ng
Kinh Te^' Nguye^~n Duy Xua^n, o^ng se~ la` To^?ng Tru+o+?ng Gia'o Du.c
cu?a no^.i ca'c Vu~ Va(n Ma^~u. Sau lu+ng to^i ca'ch hai ha`ng ghe^'
la` cu+.u Thu+' Tru+o+?ng Gia'o Du.c Nguye^~n Thanh Lie^m co`n bao
nhie^u la` ngu+o+`i trong bo^. tham mu+u cu?a o^ng Du+o+ng Va(n Minh,
so^' ngu+o+`i cu~ng kho^ng nhie^`u. A^'n tu+o+.ng to^i co`n giu+~
ddu+o+.c, nga`y ba`n giao ddo' la` la.nh nha.t, buo^`n te?, gu+o+.ng
e'p.
Trong lu'c ngo^`i cho+` buo^?i le^~ kho+?i su+., trong pho`ng kie^'ng
nhi`n ra be^n ngoa`i bo^~ng nhie^n to^i tha^'y tro+`i no^?i co+n
gio^ng, mu+a i't ma` gio' nhie^`u, gio' tho^?i ma.nh, ca`nh ca^y
qua(`n qua.i, ddo^.t nhie^n mo^.t nha'nh to cu?a ca^y tho^ng ga~y
ddo^?, ro^`i mo^.t nha'nh nho? ga~y theo. To^i cho+.t nghi~ dde^'n
chuye^.n vie^'t trong Tam Quo^'c Chi', tru+o+'c khi xua^'t qua^n co+`
soa'i le^.nh bi. ga~y la` ddie^`m kho^ng may! Ma(.c du` to^i la`
ngu+o+`i co^ng gia'o, kho^ng cha^'p nha^.n me^ ti'n di. ddoan, nhu+ng
ddie^`u tro^ng tha^'y tru+o+'c ma('t cu~ng la`m to^i suy nghi~ kha'
nhie^`u. Ca`ng tha('c ma('c ho+n nu+~a la` va`i chu.c phu't sau, le^~
ba`n giao cha^'m du+'t, chu'ng to^i ra ngoa`i va^~n tha^'y tro+`i
quang ma^y ta.nh, ga^`n nhu+ kho^ng co' mu+a. Su+. kie^.n na`y in sa^u
trong dda^`u, la`m to^i nho+' ma~i. Gio+` ha`nh le^~ dda~ dde^'n,
To^?ng Tho^'ng Tra^`n Va(n Hu+o+ng xua^'t hie^.n no'i nga('n go.n:
O^ng no'i chi? trao quye^`n cho DDa.i Tu+o+'ng Du+o+ng Va(n Minh ma`
tho^i va` va`o gio+` phu't nghie^m tro.ng na`y o^ng chi? tin tu+o+?ng
mo^.t ngu+o+`i duy nhu+'t la` DDa.i Tu+o+'ng. O^ng mi?a mai hay la`
no'i tha^.t? Chi? co' o^ng va` Tro+`i bie^'t. O^ng Du+o+ng Va(n Minh
du` kho^ng co' ho.c mo^.t nga`y na`o vo+'i cu. Hu+o+ng nhu+ng va^~n
go.i cu. la` "tha^`y." O^ng hu+'a he.n se~ ta^.n lu+.c cu+'u va~n
ti`nh the^' ddu+a quo^'c gia dde^'n be^'n ho`a bi`nh. Hai ba`i die^~n
va(n nga('n go.n, buo^?i le^~ cha^'m du+'t va`o khoa?ng 5 gio+` 20.
Bu+o+'c xuo^'ng ba^.c tam ca^'p dinh DDo^.c La^.p, Da^n Bie^?u
Nguye^~n Va(n Binh va` to^i ta^m su+. nhie^`u ve^` tho+`i cuo^.c,
tie^n ddoa'n lung tung, kho^ng co' gi` tru'ng ca?, tru+o+'c ti`nh
hi`nh ro^'i loa.n nhu+ to+ vo` cu?a phi'a quo^'c gia. Chu'ng to^i ru?
nhau ddi a(n co+m chie^`u. Ly' Cha'nh Trung, ngu+o+`i se~ la` Bo^.
Tru+o+?ng Phu? Thu? Tu+o+'ng, cha.y theo xin cho ddi cu`ng, to^i tu+`
cho^'i. Binh va` to^i dde^'n qua'n a(n. Qua'n va('ng tanh. Ngo^`i va`o
ba`n, anh chie^u dda~i vie^n cha.y dde^'n, vu+`a ghi xong nhu+~ng mo'n
a(n bo? ddi chu+a dda^`y 10 phu't chu'ng to^i nghe hai tie^'ng no^?
a^`m a^`m. Chuye^.n kho^ng la`nh. Go.i o^ng chu? nha` ha`ng dde^'n xin
lo^~i chu'ng to^i pha?i ve^` ga^'p. Ve^` dde^'n nha` to^i, Nguye^~n
Va(n Binh go.i ddie^.n thoa.i vo^ dinh DDo^.c La^.p, ddu+o+.c tra?
lo+`i la` co' ma'y bay ddi.ch gio^.i bom va`o dinh, kho^ng co' thie^.t
ha.i gi` ca? ngoa`i su+. lo so+.. Chu'ng to^i nghe bom no^? i` a^`m
o+? xa, be`n le^n sa^n thu+o+.ng nha` to^i ddu+'ng xem ve^` hu+o+'ng
Bie^n Ho`a tha^'y kho'i mu` mi.t. To^i ddoa'n la` sa^n bay Bie^n Ho`a
bi. dda'nh bom, ma` sao cho+` ma~i kho^ng tha^'y ma'y bay cu?a mi`nh
le^n nghe^nh chie^'n? Ve^` sau, to^i mo+'i bie^'t ra(`ng la^`n gio^.i
bom ddo' la` do Trung U'y Nguye^~n Tha`nh Trung, mo^.t phi co^ng trong
kho^ng lu+.c VNCH vo^'n la` mo^.t dda?ng vie^n CS na(`m vu`ng ddu+o+.c
le^.nh tro+? ma(.t. Co`n qua^n ta thi` va`o gio+` thu+' 25 ro^`i,
cha('c kho^ng co`n ai muo^'n thi' ma.ng mi`nh mo^.t ca'ch oan uo^?ng,
ne^n kho^ng ca^`n pha?i ca^'t ca'nh dda'nh nhau la`m gi` nu+~a!
Da^n Bie^?u Binh tu+` gia~ to^i, anh no'i se~ va`o dinh DDo^.c La^.p
theo do~i ti`nh hi`nh, co' gi` anh cho to^i bie^'t sau. DDe^m ddo',
Co^.ng qua^n pha'o ki'ch a^`m a^`m, dde^`u dde^`u, to^i mie^n man suy
nghi~ thi` i't, lo so+. thi` nhie^`u. Bo^'n ddu+'a con nheo nho'c,
pha?i chi to^i dde^? cho chu'ng no' theo me. di ta?n sang My~ thi`
ba^y gio+` ddo+~ lo. To^i kho^ng ta`i na`o ngu? ddu+o+.c ma` cha('c
ca? Saigon cu~ng kho^ng ai ngu? tro.n gia^'c.
Khoa?ng 11 gio+` dde^m, ddie^.n thoa.i reo, Nguye^~n Va(n Binh o+?
dda^`u da^y be^n kia cho bie^'t VC tuye^n bo^' vo+'i pha'i ddoa`n Vu~
Va(n Ma^~u: Kho^ng thu+o+ng thuye^'t gi` nu+~a ca? ma` buo^.c VNCH
pha?i dda^`u ha`ng. Chie^'n thua^.t gian tra', thay ddo^?i ke^? tu+`
nga`y 27 Tha'ng Tu+. Su+. lu+`a dda?o cu?a CS lo^. hi`nh, sau khi ho.
dda.t ddu+o+.c he^'t nhu+o+.ng bo^. na`y dde^'n nhu+o+.ng bo^. kha'c.
DDie^`u ddo' chu+'ng to? Saigon bo^'i ro^'i so+. ha~i, vo^ to^?
chu+'c, kho^ng co`n lu+.c ddo^'i kha'ng. Ha` No^.i ma(.c ti`nh khai
tha'c va` ra le^.nh qua^n li'nh dda'nh tha(?ng, chie^'m la^'y mie^`n
Nam. Tru+o+'c ti`nh the^' ddo', ta^n To^?ng Tham Mu+u Tru+o+?ng,
Tu+o+'ng Vi~nh Lo^.c cu~ng thu+`a co+ bo? cha.y. Hai gio+` dde^m,
Nguye^~n Va(n Binh, ba^y gio+` la` Thu+' Tru+o+?ng Quo^'c Pho`ng
ddie^.n thoa.i cho to^i bie^'t anh kie^?m ddie^?m la.i, mo.i ngo~
nga'ch tie^'n va`o Saigon dde^`u bo? tro^'ng, qua^n binh cu?a ta ma^'t
ga^`n he^'t.
Sa'ng ho^m sau nga`y 29, ta^n Thu? Tu+o+'ng Vu~ Va(n Ma^~u tho^ng
ca'o: Ta^'t ca? ngu+o+`i My~ pha?i ro+`i kho?i VN trong vo`ng 24
gio+`. Tru+.c tha(ng le^n xuo^'ng kho^ng ngu+`ng tre^n no'c nha` to`a
DDa.i Su+' My~ dde^? chuye^n cho+? nhu+~ng ngu+o+`i di ta?n, may ma('n
lo.t ddu+o+.c va`o trong ddo'. Tru+.c tha(ng cu~ng dda'p no+i na`y,
no+i kha'c tre^n sa^n thu+o+.ng, no'c nha` tu+ nha^n, ddo' la` nhu+~ng
phi co^ng VN ddo'n ngu+o+`i nha`, ba` con hay ba.n be`. DDu+'ng tre^n
sa^n thu+o+.ng cu?a nha` to^i, co' the^? nhi`n tha^'y 2 chie^'c tru+.c
tha(ng bi. hu+ ha.i na(`m ta.i cho^~ tre^n 2 no'c nha` kha' xa. Ca?
nga`y nay ho^~n loa.n kho^ng the^? ta?. To^i muo^'n thu+? cha.y mo^.t
vo`ng Saigon dde^? xem ti`nh the^' ra sao. Vu+`a ra kho?i cu+?a mo^.t
anh ca'n bo^. nha^n da^n tu+. ve^. cu?a mi`nh ca^`m M16 chu+?i the^`
"DDM ma^'y tha(`ng My~ no' bo? mi`nh ro^`i o^ng o+i!" Va`i chie^'c
tru+.c tha(ng bay vo`ng tre^n tro+`i anh ta chi~a su'ng ddo`i ba('n,
to^i can anh: "DDu+`ng ha`nh ddo^.ng no^ng no^?i, ca'i ddo' kho^ng
gia?i quye^'t ddu+o+.c va^'n dde^` cu?a mi`nh trong hie^.n ta.i dda^u.
Anh ne^n lo cho an ninh phu+o+`ng mi`nh la` to^'t ho+n ca?."
To^i dda'nh mo^.t vo`ng quanh ddu+o+`ng pho^' Saigon, mo^.t xe bus
cu?a My~ cha.y tre^n ddu+o+`ng, bo^~ng nhie^n to^i tha^'y mo^.t
chie^'c xe o+? phi'a tru+o+'c ga`i so^' lui, ro^`i dde^'n ga^`n ngang
xe bus, mo^.t ngu+o+`i My~ mo+? cu+?a nha?y ra ddeo xe bus ddang
cha.y. Chie^'c xe cu?a anh na`y lui ngay ve^` phi'a xe cu?a to^i. To^i
be`n leo le^` vo.t tra'nh, the^' ma` xe to^i cu~ng bi. ddu.ng ra^`m,
la`m xe.p ca'nh cu+?a sau be^n tra'i. To^i tie^'p tu.c xuo^'ng be^'n
ta`u Saigon, ngu+o+`i ta ddo^ng nghe.t, xe co^. ngo^?n ngang, co'
nhie^`u chie^'c ma'y co`n cha.y ma` kho^ng co' ngu+o+`i. Muo^'n bie^'t
su+. ti`nh, thi` hi`nh nhu+ to^i dda~ tha^'y ddu? ro^`i ma` lo`ng
hie^'u ky` co`n muo^'n ddi vo`ng Cho+. Lo+'n xem sao? Nhu+ng bu.ng
ba?o da., ho^~n loa.n qua' co' the^? kho^ng an toa`n. To^i dda`nh
tro+? ve^` lo`ng ca`ng ba^'t an.
To^i quye^'t ddi.nh ddu+a he^'t gia ddi`nh sang nha` o+? ddu+o+`ng
Ma.c DDi~nh Chi, no+i na`y an toa`n vi` la` khu ha`nh cha'nh, i't da^n
cu+ ho+n khu cho+. Tru+o+ng Minh Gia?ng. Xe Fiat 125 cu?a to^i vu+`a
ra kho?i cu+?a co' ngu+o+`i cha.y theo ba^'m nu't mo+? co'p sau dde^?
giu+.t va-li. Anh ve^. si~ cu?a to^i mo+? cu+?a xe nha?y ra giu+.t
la.i. Tha^.t la` kho^i ha`i dde^'n cha?y nu+o+'c ma('t. La.i mo^.t
dde^m thu+'c sa'ng cho+` bie^'n co^'. Bie^'n co^' gi` dda^y? Tha^.t
kho' hi`nh dung. DDie^`u ddo' la`m cho mi`nh vu+`a lo so+., vu+`a
ho^`i ho^.p, vu+`a ti'nh toa'n, ro^`i dde^'n ke^'t lua^.n la` lie^`u
ma.ng cha^'p nha^.n ta^'t ca?. Sa'ng nga`y 30 Tha'ng Tu+ 1975, su'ng
no^? ran tu+' phi'a. DDie^.n thoa.i reo, la.i Nguye^~n Va(n Binh:
"Tho^i he^'t ro^`i anh Trie^`u o+i! O^ng Minh tuye^n bo^' dda^`u
ha`ng. Nhu+ng o^ng no'i vo+'i to^i se~ co`n thu+o+ng lu+o+.ng vo+'i
ho. dde^? cho nhu+~ng ai muo^'n ro+`i kho?i VN thi ddi, co`n ai muo^'n
o+? la.i thi` o+?. Ma` anh Trie^`u o+i, to^i kho^ng hie^?u ta.i sao
tru+o+'c lu'c o^ng Minh sa('p tuye^n bo^' le^.nh buo^ng su'ng, co'
Thie^'u Tu+o+'ng Vanuxem, ngu+o+`i Pha'p, ddu+'ng be^n ca.nh, o^ng
na`y thu'c giu.c DDa.i Tu+o+'ng Minh: Faites un appel a` la Chine
(Ha~y ke^u cu+'u vo+'i Trung Quo^'c). Ta.i sao ky` va^.y?"
Thie^'t tu+o+?ng cu~ng ne^n mo+? da^'u ngoa(.c dde^? no'i va`i ca^u
ve^` Tu+o+'ng Vanuxem. O^ng thuo^.c qua^n ddo^.i vie^~n chinh Pha'p,
dda~ da.y qua ca'c tru+o+`ng qua^n su+. Nam DDi.nh, Thu? DDu+'c, la`
tha^`y cu?a nhie^`u tu+o+'ng la~nh VN trong ddo' co' Nguye^~n Va(n
Thie^.u, Cao Va(n Vie^n. Tru+o+'c na(m 1975, o^ng co' tro+? la.i
vie^'ng tha(m VN nhie^`u la^`n va` dde^`u co' tie^'p xu'c vo+'i to^i.
Na(m 1967 o^ng vie^'t quye^?n sa'ch tu+.a dde^` "L'espoir a` Saigon"
(Saigon Co`n Hy Vo.ng) trong ddo' o^ng ca ngo+.i Chu+o+ng Tri`nh Pha't
Trie^?n Qua^.n 8 do to^i chu? tru+o+ng nhu+ mo^.t su+. ke^u go.i
tuo^?i tre? da^'n tha^n ha`nh ddo^.ng ddem la.i co^ng ba(`ng va` no
a^'m tha^.t su+. cho da^n nghe`o. To^i tra? lo+`i Nguye^~n Va(n Binh:
"To^i cu~ng kho^ng hie^?u ta.i sao?" Pha?i cha(ng la` Vanuxem dda~ co'
tin tu+'c gi`, dda~ dda'nh ho+i ddu+o+.c su+. ra.n nu+'t giu+~a Trung
Quo^'c va` VN 3 na(m sau na`y cha(ng? Hay la` Vanuxem nghi~ ra(`ng
o^ng tha^`y Trung Quo^'c co' the^? a?nh hu+o+?ng ddu+o+.c nu+o+'c
ddo^`ng chi' nho? be' cu?a mi`nh la` Ba('c VN. Vanuxem che^'t tru+o+'c
na(m 1991, na(m to^i tro+? la.i Pha'p, ne^n to^i kho^ng ga(.p la.i
o^ng ddu+o+.c dde^? ho?i ta.i sao? Tha^.t tie^'c.
Le^.nh buo^ng su'ng ddu+o+.c o^ng Du+o+ng Va(n Minh ddu+a ra khoa?ng
ho+n 10 gio+` sa'ng. Sau ddo', to^i nghe tie^'ng xe ta(ng vang re^`n
tre^n ddu+o+`ng Tho^'ng Nhu+'t, ddu+'ng tu+` bao lo+n nha` o+?
ddu+o+`ng Ma.c DDi~nh Chi, to^i nhi`n tu+`ng chie^'c cha.y
ngang.Kho^ng co' tie^'ng su'ng na`o kha'ng cu+.. Mo.i chuye^.n dda~
tha^.t su+. cha^'m du+'t.
Ca?m gia'c lu'c ddo' tha^.t la. lu`ng, kho' ta? qua'. Bu+.c tu+'c
nhu.c nha~? Co'! Tie^'c nuo^'i nhu+ ngu+o+`i tha^n ye^u nhu+'t ddo+`i
ddang ro+`i bo? mi`nh sang the^' gio+'i kha'c? DDu'ng! Lo so+. cho
tu+o+ng lai? Pha?i! Toan ti'nh tha'i ddo^. cu?a mi`nh cho nga`y mai?
Ba`n tha?o vo+'i ai? Ta^'t ca? mo.i thu+' ca?m gia'c na`y nga^.p
dda^`y tri' o'c, ngay trong khoa?nh kha('c ddo'. Tha^.t la` kho' mo^
ta? cho ro~ ra`ng. DDie^`u ro~ nhu+'t la` chua xo't tie^'c thu+o+ng,
tu?i nhu.c! Tho+i gian sau na`y, khi qua Pha'p co' di.p ta^m su+.
nhie^`u vo+'i Tu+o+'ng Du+o+ng Va(n Minh, to^i co' ho?i o^ng ve^`
quye^'t ddi.nh dda^`u ha`ng, mo^.t quye^'t ddi.nh la`m o^ng mang
tie^'ng suo^'t ddo+`i, thi` o^ng no'i ra(`ng "To^i la` Pha^.t tu+?,
to^i kho^ng muo^'n quye^'t ddi.nh cu?a to^i la`m to^?n ha.i nhie^`u
sinh ma.ng con ngu+o+`i qua', tha` to^i chi.u mang tai tie^'ng ca?
ddo+`i."
To^i bi' cu+?a kho^ng da'm ra ddu+o+`ng, cho+` xem vie^.c gi` se~ xa?y
ra cho mi`nh. DDu+'ng tre^n bao lo+n nhi`n xuo^'ng, xe ba ga'c cho+?
ddu? thu+' ddo^` dda.c, na`o ba`n ghe^', tu? giu+o+`ng, kha(n a'o,
va^.t du.ng gia^'y to+`, sa'ch vo+?, ddu? loa.i, cu?a ho^i... cu?a
cu+o+'p... cu?a lu+o+.m tu+` ca'c no+i kha'c cho+? ngang qua ddu+o+`ng
Ma.c DDi~nh Chi. DDu+'ng ngoa`i bao lo+n nha` nhi`n To`a DDa.i Su+'
My~ o+? xa, to^i tha^'y ngu+o+`i ta khua^n va'c ra qua' nhie^`u ddo^`
dda.c, ba`n ghe^' tu? giu+o+`ng, va^.t du.ng gia^'y to+`, sa'ch
vo+?... Vu. ho^i cu?a ddo' co' le~ vi~ dda.i nhu+'t Saigon ke'o da`i
ddo^i ba nga`y lie^n tie^'p ma` tha^'y cu?a va^~n co`n. To^i lo so+.
kho^ng bie^'t o+? khu cho+. Tru+o+ng Minh Gia?ng co' ngu+o+`i tra`n
va`o nha` mi`nh kho^ng? To^i ddie^.n thoa.i ve^` ddo', ngu+o+`i giu'p
vie^.c no'i nha` va^~n bi`nh ye^n. Li'nh Vie^.t co^.ng, ma(.c qua^n
phu.c xanh, ddo^.i no'n tai be`o, vai mang AK, tu+`ng nho'm ddi ngoa`i
ddu+o+`ng.
Xe^' chie^`u, to^i dda'nh lie^`u, la'i xe cha.y vo`ng quanh tha^'y
ca?nh ho^i cu?a, cho+? ddo^` co`n nhie^`u ho+n nu+~a, co' ca? xe ba
ga'c cho+? ha`ng chu.c bao ga.o. Qua^`n a'o, gia`y vo+', no'n sa('t,
su'ng dda.n M16 cu?a li'nh VNCH ra?i ra'c kha('p no+i, tha^.t la`
nga^.m ngu`i, buo^`n tu?i. To^i tha^`m nghi~ nhu+~ng bo^. qua^n phu.c
ddo', to^i cu~ng dda~ tu+`ng ma(.c no' trong nhie^`u na(m, nhu+~ng vu~
khi' ddo' to^i cu~ng dda~ tu+`ng su+? du.ng no', lo`ng to^i qua(.n
tha('t, nu+o+'c ma('t lu+ng tro`ng, vi` ca'i nhu.c tha^'t tra^.n!
Vo`ng qua nga~ Thi. Nghe` ra xa lo^., cha.y ngang mo^.t xa'c che^'t
na(`m tre^n vu~ng ma'u kho^ vo+'i bo^. qua^`n a'o bie^.t ddo^.ng qua^n
hay ca?nh sa't da~ chie^'n? Nhi`n kho^ng ro~, vi` to^i co^' ti`nh cho
xe cha.y nhanh. The^m mo^.t chie^'n si~ vo^ danh tu+? tra^.n va`o
gio+` cho't. La.y Chu'a xin cho linh ho^`n ngu+o+`i anh em ddo'
ddu+o+.c nghi? an tre^n nu+o+'c thie^n dda`ng! Vo`ng sang cho+. Ba`
Chie^?u ca?nh tu+o+.ng o+? dda^u cu~ng gio^'ng nhau va^.y tho^i. Co'
le~ phi'a Thi. Nghe` va` ti?nh Gia DDi.nh, qua^n phu.c, su'ng o^'ng
cu?a phe ta ra?i da`i la lie^.t nhie^`u ho+n o+? Saigon. Tro+? ve^`
nha`, bo+ pho+`, cha(?ng no'i cha(?ng ra(`ng, kho^ng ai buo^`n no'i
gi` vo+'i ai. DDe^'n gio+` co+m thi` a(n, dde^'n to^'i thi` ngu?.
DDu+'a con lo+'n 16 tuo^?i, la^n la ga^`n to^i ho?i:
- Ba, ngu+o+`i ta se~ la`m gi` ba kho^ng?
- Chu+a bie^'t.
Ca? nga`y 1 Tha'ng Na(m 1975 xem truye^`n hi`nh, tha^'y Ha` No^.i
die^~n binh mu+`ng le^~ lao ddo^.ng va` mu+`ng ho+n ta^'t ca? la`
nga`y chie^'n tha('ng. Tru+a ho^m sau chuo^ng ddie^.n thoa.i reo,
ddie^.n thoa.i dda^`u tie^n sau 30 Tha'ng Tu+ 1975. To^i ba('t o^'ng
nghe, cho+` ddo+.i tie^'ng ngu+o+`i la., nhu+ng kho^ng ngo+` ddo'
va^~n la` tie^'ng cu?a cu+.u Da^n Bie^?u Nguye^~n Va(n Binh, ba^y
gio+` la` pha?i the^m chu+~ cu+.u ro^`i vi` che^' ddo^. VNCH dda~
che^'t!
Binh dda~ ve^` nha` an toa`n, anh thua^.t cho to^i nghe nhu+~ng gi`
dda~ xa?y ra trong hai nga`y qua ta.i dinh DDo^.c La^.p: Li'nh CS
tra`n va`o, Nguye^~n Va(n Ha?o nha.y mie^.ng no'i:
- Ca'c em tu+` tu+` chuye^.n dda^u co`n co' ddo', cho ga(.p ca^'p chi?
huy cu?a em ddi.
Te^n li'nh tay ca^`m co+` Ma(.t Tra^.n 'Gia?i pho'ng' Mie^`n Nam, na.t
no^.: "Ai la` em anh?" Te^n li'nh chi~a su'ng AK va`o ta^'t ca? mo.i
ngu+o+`i, ba('t ngo^`i xuo^'ng he^'t, ha`ng do.c, tay ga'c le^n
dda^`u. Mo^.t so^' li'nh tie^'p tu.c chi~a su'ng canh chu+`ng. Te^n
ca^`m co+` he't, Nguye^~n Va(n Ha?o pha?i da^~n ddu+o+`ng le^n sa^n
thu+o+.ng dde^? ha. co+` quo^'c gia ma`u va`ng ba so.c ddo? thay va`o
ddo' co+` nu+?a xanh nu+?a ddo? co' ddie^?m ngo^i sao va`ng.
Li'nh thie^'t gia'p CS chie^'m Dinh DDo^.c La^.p so+'m qua', ca^'p
chi? huy cu?a ho. chu+a co' ma(.t dde^? tie^'p thu, ba'o chi' truye^`n
hi`nh dde^'n kho^ng ki.p dde^? quay phim. Nhu+~ng te^n li'nh na`y lu`a
he^'t tu+` To^?ng Tho^'ng Du+o+ng Va(n Minh dde^'n Thu? Tu+o+'ng Vu~
Va(n Ma^~u va` ta^'t ca? tu`y tu`ng xuo^'ng ha^`m nho^'t trong mo^.t
ca(n pho`ng cha^.t he.p trong ddo' co' Nguye^~n Va(n Binh. Ho. na(`m,
ngo^`i cho+` che^'t hay se~ bi. tu` dda`y, tra ta^'n gi` dda^y? Ta^'t
ca? ho^`i ho^.p lo a^u. Theo lo+`i Binh ke^? la.i thi` DDa.i Tu+o+'ng
Minh co' lu'c tra^`m nga^m than tho+?: "DDe^'n tu+`ng tuo^?i na`y co'
che^'t cu~ng vu+`a!" Chie^`u to^'i, nho'm ngu+o+`i thuo^.c chi'nh
quye^`n VNCH cuo^'i cu`ng, ddo'i la?, mo^.t te^n li'nh va`o ho?i co'
ai bie^'t lu+o+ng thu+.c ca^'t gia^'u cho^~ na`o kho^ng. Mo^.t trong
ca'c tu`y vie^n cu?a o^ng Minh xin ra dde^? ti`m kie^'m. Anh na^`y
lu.c ra ddu+o+.c i't ga.o cu?a li'nh pho`ng ve^. phu? To^?ng Tho^'ng,
nhu+ng la.i kho^ng co' no^`i to, dda`nh du`ng ca'i lo+'n nhu+'t na^'u
co+m ddem va`o chia nhau a(n, di~ nhie^n la` kho^ng ddu? no. DDo+.i
dde^'n nga`y ho^m sau, chi? huy cao ca^'p CS mo+'i dde^'n, tha?
nhu+~ng ngu+o+`i na`y ra, ddo^'i xu+? li.ch su+., nha~ nha(.n ye^u
ca^`u die^~n la.i tuo^`ng dda^`u ha`ng, ba`n giao dde^? cho ba'o chi'
chu.p hi`nh quay phim pho^? bie^'n kha('p xu+' va` ngoa.i quo^'c.

DDi ca?i ta.o

Trung tua^`n Tha'ng Na(m, co^ng an tha`nh pho^' tho^ng ca'o: Ta^'t ca?
nha^n vie^n chi'nh quye^`n cu~, tu+` ca^'p Cha'nh So+?, Tru+o+?ng Ty
tro+? le^n va` qua^n nha^n thuo^.c VNCH tu+` ca^'p Thie^'u U'y tro+?
le^n pha?i tri`nh die^.n dda(ng ky' ta.i no+i la`m vie^.c hay co^ng an
phu+o+`ng. Ba('t dda^`u tu+` ddo' danh tu+` mie^.t thi. "ngu.y qua^n
ngu.y quye^`n" ddu+o+.c su+? du.ng pho^? bie^'n. Da^n mie^`n Nam ba('t
dda^`u ne^'m mu`i tra? thu`, lu+o+`ng ga.t, gian tra' cu?a CS Ba('c
Vie^.t. Tru+o+'c tie^n la` "lao ddo^.ng xa~ ho^.i chu? nghi~a." Toa`n
da^n, tuo^?i tha`nh nie^n tro+? le^n dde^`u pha?i lao ddo^.ng theo
su+. ca('t cu+? cu?a phu+o+`ng kho'm. DDa`o mu+o+ng, dda('p dde^, la`m
co^ng ta'c thu?y lo+.i theo su+'c tu+o+?ng tu+o+.ng ngo+' nga^?n cu?a
ca'n bo^. CS va` su+. bi`nh pha^?m ve^` ky~ thua^.t cu?a nha^n da^n,
chu+a tu+`ng bie^'t thu?y lo+.i la` gi`. Mo^.t thi' du. ddie^?n hi`nh
la` ruo^.ng dda^'t o+? ca^`u Kinh, Khu cu+ xa' Thanh DDa, die^.n ti'ch
kho^ng co' bao nhie^u, mo^~i na(m dde^'n mu`a nu+o+'c ro`ng, nu+o+'c
ma(.n tra`n va`o. Huye^.n Bi`nh Tha.nh ra le^.nh "dda('p dde^ nga(n
ma(.n," bao quanh bo+` so^ng Saigon, bo.c ca? cu` lao Thanh DDa dde^?
tro^`ng lu'a. Xe ha`ng va` trai tra'ng bi. tru+ng du.ng ddi ddo^'n
ca^y tra`m cho+? ve^`, ddo'ng cu+` ro^`i da^n cu+ ta.i cho^~ cu`ng
vo+'i dda`n ba` con ga'i tu+` Saigon xuo^'ng ddo^ng nghe.t, qua^`n a'o
nho^?m nha, lo^.i bu`n dda('p dde^, ro`ng ra~ ca? tha'ng tro+`i. Ke^'t
qua? nhu+~ng "lo^~ mo.i" nho?, do cua co`ng la`m hang, nu+o+'c cha?y
xoi mo`n bie^'n tha`nh lo+'n, nu+o+'c ma(.n va^~n nga^.p nhu+ kho^ng
co' dda('p dde^. Ve^` sau chi'nh quye^`n CS e'p buo^.c ddo^ng dda?o
ngu+o+`i pha?i ddi lao ddo^.ng o+? nhu+~ng vu`ng dda^'t ddai ca(`n
co^~i go.i la` "kinh te^' mo+'i." Ro^`i dde^'n vie^.c chie^'m nha`
cu+?a dda^'t ddai ruo^.ng vu+o+`n, di ta?n vo^ so^' ngu+o+`i da^n tu+`
Ba('c va`o Nam "la`m a(n," ho^'ng ha'ch, ngang ngu+o+.c.
Tho^ng ca'o, U?y Ban Qua^n Qua?n tha`nh pho^' Saigon ra le^.nh 15
dde^'n 17 Tha'ng Sa'u na(m 1975 "ngu.y qua^n ngu.y quye^`n" pha?i ddi
tri`nh die^.n ho.c ta^.p. Tho^ng ca'o da(.n ddem theo qua^`n a'o la.nh
va` lu+o+ng du`ng trong mo^.t tha'ng. Sa'ng nga`y 16 Tha'ng Sa'u, to^i
dde^'n ddi.a ddie^?m chi? ddi.nh la` tru+o+`ng Tru+ng Vu+o+ng, ga(.p
ngu+o+`i ba.n ddo^`ng vie^.n tha^n thie^.n cu?a to^i la` cu+.u Da^n
Bie^?u DDa(.ng Va(n Tie^'p, hai ddu+'a xe^'p ha`ng ddo^.t nhie^n
tha^'y cu+.u Da^n Bie^?u Tra^`n Ngo.c Cha^u, cu+.u Ti?nh Tru+o+?ng
Kie^'n Ho`a, to^i la^'y la`m la. ho?i:
- Toa thuo^.c kho'a Quo^'c Ho^.i tru+o+'c, kho^ng na(`m trong die^.n
pha?i ddi ho.c ta^.p ca?i ta.o ma` sao to+'i dda^y la`m gi`?
Cha^u tra? lo+`i:
- Moa nghi~ pha?i ddi ho.c ta^.p ro^`i mo+'i tro+? ve^` la`m vie^.c
ddu+o+.c.
Va`o dde^'n cu+?a tru+o+`ng Tru+ng Vu+o+ng, co^ng an cha^.n xe't,
gia^'y to+` cu?a Tra^`n Ngo.c Cha^u kho^ng ho+.p le^. bi. dduo^?i
ve^`. Anh ta lo+'n tie^'ng pha?n ddo^'i:
- Che^' ddo^. gi` ma` xin ddi ho.c ta^.p dde^? ve^` la`m vie^.c cu~ng
kho^ng cho.
Chu'ng to^i va`o, ghi te^n la^.p danh sa'ch ro^`i chia tha`nh to^? 10
ngu+o+`i, to^? chu'ng to^i go^`m DDa(.ng Va(n Tie^'p, DDa`m Si~
Hie^'n, cu+.u To^?ng Tru+o+?ng Lao DDo^.ng, La Tha`nh Nghe^., cu+.u
Nghi. Si~, Thu+' Tru+o+?ng Co^ng Ky~ Nghe^., Tha^?m Pha'n Nguye^~n
Va(n Vui, Pho' Chu? Ti.ch To^'i Cao Pha'p Vie^.n, cu+.u To^?ng
Tru+o+?ng Kinh te^' Nguye^~n Va(n Die^.p, Cu+.u Da^n Bie^?u Nguye^~n
Ngo.c Ta^n, ky' gia? bu't hie^.u la` Ba?y Bo+'p, cu+.u Nghi. Vie^n
ho^.i ddo^`ng ti?nh Gia DDi.nh Tra^`n Ngo.c La^m, Trung ta' Gia'm
DDo^'c Nha Xa~ Ho^.i, Nguye^~n Va(n Ta^n va` mo^.t anh nghi. vie^n
ddo^`ng vie^.n vo+'i anh La^m to^i kho^ng nho+' te^n, tru+o+'c kia anh
la` tho+ ky' phu.c vu. ta.i trung ta^m ca?i hua^'n Thu? DDu+'c,
mie^'ng mo^`i ngon cho CS ma` anh kho^ng bie^'t. Cai tu` la` ke? thu`
cu?a CS. Hai anh nghi. vie^n na`y kho^ng thuo^.c die^.n pha?i ddi ca?i
ta.o la^u da`i nhu+ng cha('c cu~ng co' y' nghi~ nhu+ Tra^`n Ngo.c
Cha^u ne^n pha?i tra? gia' dda('t.

(co`n tie^'p)

.